Chcemy Państwu przedstawić opis latarni polskiego wybrzeża mam nadzieję, że informacje zawarte na tej stronie zachęcą Państwa do odwiedzenia tych wspaniałych budowli. Każdy bilet wstępu wspomaga ich remont i utrzymanie bo większość z tych obiektów to zabytki lecz nadal służą ludziom morza aby bezpiecznie dotarli do portu.
Często na górę latarni prowadzi wiele krętych schodów lecz warto ponieść trochę wysiłku gdyż widok z ich wierzchołków wynagrodzi nasz trud.
Latarnie morskie przez wiele wieków służyły statkom jako punkty nawigacyjne. Za pierwszą latarnię uważa się jeden z 7 cudów starożytnego świata - latarnie morską na wyspie Faros.
Powstała w 279 p.n.e. na zlecenie Ptolemeusza II według projektu Sostratos z Knidos. Latarnia miała kształt graniastosłupa o 120-135 m wysokości. Światło zapalone na szczycie, było wzmacniane lustrami a było je widać na odległości aż 30 km. Dziś na fundamentach latarni stoi wybudowany w XV wieku fort sułtana Qaitbajaw w którym umieszczono Muzeum Morskie.
POLSKIE LATARNIE MORSKIE
Świnoujście | Kikut | Niechorze | Kołobrzeg | Gąski | Darłowo | Jarosławiec | Ustka | Człopino | Stilo | Rozewie | Jastarnia | Jastarnia Bór |
Góra Szwedów | Hel | Gdańsk Nowy Port | Wisłoujście |
Gdańsk Port Północny |
Westerplatte |
Krynica Morska |
ŚWINOUJŚCIE
Wysokość wieży: 68 m
Wysokość światła: 68 m n.p.m
Zasięg światła: 25 Mm (46.4 km)
Położenie geograficzne:
53o 55' 03'' N, 14o 17' 10'' E
HISTORIA
- 1805 r. pierwsza latarnia morska wzniesiona na głowicy falochronu zbudowana z desek i luster.
- 1828 r. wybudowano stalową latarnię w miejscu poprzedniej.
- 1854 r. rozpoczęto budowę nowej latarni morskiej. Latarnia umiejscowiona została u nasady falochronu wschodniego.
- 1857 r. 1 grudnia pierwsze zapalenie latarni.
Latarnia jest obecnie najwyższą latarnią Bałtyku. Na górę prowadzi około 300 krętych schodów. Widok rozpościera się na Międzyzdroje i niemieckie Ahlbeck.
Od sierpnia 2001 roku dzięki Stowarzyszeniu Miłośników Latarń Morskich w budynku przyległym od strony północnej do wieży latarni morskiej, otworzono sale ekspozycji morskiej. W trzech salach można oglądać między innymi lampy nawigacyjne, elementy wyposażenia statków, stroje nurków, urządzenia oznakowania nawigacyjnego i ratownictwa morskiego.
Zwiedzanie
Sale ekspozycji można zwiedzać codziennie w godzinach 10:00 - 18:00.
Ceny biletów:
normalny - 3 zł, ulgowy - 1 zł, zbiorowy - 2 zł.
Dojazd
Do latarni można w tej chwili dojechać lub dojść drogą prowadzącą przez Warszów, odbijającą od głównej szosy łączącej Świnoujście ze Szczecinem.
Ze Świnoujścia, należy najpierw przeprawić się na wschodni brzeg Świny - promem osobowym w mieście lub dużym promem osobowo-towarowym w Karsiborze. Z Karsiboru należy jechać przez Ognicę do Warszowa i tam dalej do latarni morskiej. Można z portu dopłynąć statkiem wycieczkowym albo dojechać autobusem PKS z pod dworca PKP w Świnoujściu.
Kikut
Wysokość wieży: 15 m
Wysokość światła: 91.5 m n.p.m
Zasięg światła: 16 Mm (29.6 km)
Położenie geograficzne:
53o 58' 59'' N, 14o 34' 56'' E
HISTORIA
- druga połowa XIX wieku wybudowanie wieży orientacyjno-widokowej
- 1957 projekt adaptacji wieży opracowany przez Biuro Projektów Budownictwa Morskiego w Gdańsku
- 1962 r. oddanie do użytku bezobsługowej latarni morskiej po przebudowie i adaptacji wieży.
W laternie zamontowane zostały sprowadzone ze Szwecji urządzenia optyczne. W kabinie optycznej znajdowała się latarnia elektryczno-gazowa, w której umieszczona była żarówka o mocy 1000 W. Jako rezerwowe źródło światła przewidziano oświetlenie acetylenowe.
- w latach osiemdziesiątych zastąpiono latarnię elektryczno-gazową latarnią elektryczną ze zmieniaczem na dwie żarówki. Dzięki temu można było zlikwidować instalację gazową.
- 1994 r. przeprowadzono modernizację zasilania.
- 1997 r. Urząd Morski w Szczecinie, aktualny właściciel latarni, przeprowadził remont polegający na oczyszczeniu murów, uzupełnieniu ubytków i pokryciu murów z zewnątrz środkiem hydrofobowym, zabezpieczającym przed przedostawaniem się wody do wewnątrz wieży.
ZWIEDZANIE
Zwiedzanie wnętrza latarni nie jest możliwe.
Ale warto podejść do niej gdyż ze wzgórza na jakim jest umiejscowiona roztacza się piękny Krajobraz.
Wieża umiejscowiona jest na terenie Wolińskiego Parku Narodowego, 2,5 km na północny wschód od miejscowości Wisełka - około 300 m od linii brzegowej Morza Bałtyckiego. W ten sposób uzyskano latarnię o wysokości całkowitej około 15 m, licząc od poziomu terenu. Jednak dzięki temu, że znajduje się na bardzo wysokim klifie, ma największą ze wszystkich latarń Wybrzeża Zachodniego wysokość światła, wynoszącą 91,5 m n.p.m., i zasięgu 16 mil morskich.
DOJAZD
Do wioski Wisełka dalej pieszo 4 kilometry czerwonym szlakiem gdyż latarnia znajduje się na terenie Wolińskiego Parku Narodowego.
NIECHORZE
Wysokość wieży: 45 m
Wysokość światła: 62.8 m n.p.m
Zasięg światła: 20 Mm (37 km)
Położenie geograficzne:
54o 05' 47'' N, 15o 04' 57'' E
HISTORIA
- 1863 r. 15 maja wydanie zarządzenia przez Niemieckie Ministerstwo Żeglugi o wybudowaniu latarnii morskiej na wysokim, 22-metrowym, klifowym wybrzeżu, na zachód od miejscowości Niechorze.
- 1863 r. opracowanie projektu budowy latarni.
- 1866 r. zakończenie budowy. 1 grudnia latarnia po raz pierwszy zaświeciła światłem.
Laterna została wyposażona w aparat Fresnela I klasy. Początkowo źródłem światła była lampa olejowa, w której palił się nasączony olejem knot. Zgodnie z ówczesną instrukcją, światło zapalano pół godziny przed zachodem słońca, a gaszono o wschodzie. Czas zapalania tłumaczono tym, że w pochmurne dni ciemność następuje o wiele wcześniej, niż wynika to z astronomicznego zachodu słońca.
- 1945 r. w czasie działań wojennych, pocisk artyleryjski zniszczył całkowicie laternę, w której mieściła się optyka i aparatura umożliwiająca świecenie latarni. Po wyzwoleniu latarnicy znaleźli w budynku 8 min, które założyli wycofujący się Niemcy. Na szczęście nie zdążyły one jednak wybuchnąć i dokonać dzieła zniszczenia.
- 1948 r. latarnia została całkowicie odbudowana według dawnej dokumentacji, jednak zastosowano już elektryczne źródło światła i optykę sprowadzoną ze Szwecji.
- 1948 r. 18 grudnia pierwszy raz po odbudowie rozbłysło światło w wieży. Jako jeden z pierwszych latarników obsługujących latarnię morską, został zatrudniony były marynarz pływający w polskiej marynarce wojennej. W dowód uznania jego zasług wojennych, pomimo że stracił w czasie wojny rękę, powierzono mu bardzo ważną funkcję dbania o to, żeby nigdy nie zgasło światło na latarni.
- 1997 r. funkcję latarnika objęła, po raz pierwszy na latarniach Wybrzeża Zachodniego, kobieta.
W Polsce na stanowisku latarnika morskiego pracują obecnie jeszcze dwie kobiety.
- 1999 r. Urząd Morski w Szczecinie przystąpił do remontu kapitalnego latarni. Remont został finansowo wsparty przez firmę POLKOMTEL S.A. i przez Stowarzyszenie Miłośników Latarni Morskich.
Z wieży latarni, na którą prowadzi aż 200 schodów, rozciąga się piękny widok na morze i okolice. Cały kompleks latarni wraz z ogrodem i budynkami przyległymi został uznany zabytkiem kultury narodowej i wpisany do rejestru zabytków województwa szczecińskiego.
Dojazd
Latarnia znajduje się na wybrzeżu rewalskim około dwóch kilometrów od centrum Niechorza. Do którego morza się dostać kolejką wąskotorową lub autobusem PKS
KOŁOBRZEG
Wysokość wieży: 26 m
Wysokość światła: 36.5 m n.p.m
Zasięg światła: 16 Mm (29.6 km)
Położenie geograficzne:
54o 11' 17'' N, 15o 33' 22'' E
HISTORIA
- 1666 r. światło latarni zabłysło na nowo wybudowanej wieży budynku w którym mieścił się zarząd portu. Latarnia wybudowana została na wzór świecącej latarni w Travemunde. Ogień zapalano jednak tylko wówczas, gdy jakiś statek chciał wpłynąć do portu.
- 1866 r. źródło historyczne mówiące o paleniu w Kołobrzegu białego światła w zasilanej olejem lampie z optyką Fresnela. Lampa wciągana była na maszt przymocowany do północno-zachodniej ściany stacji pilotów, ze specjalnie w tym celu dobudowanego podestu. Stacja pilotów znajdowała się u nasady falochronu wschodniego, a latarnię obsługiwał tylko jeden latarnik. Światło znajdowało się 7,8 m nad poziomem morza i zużywało 77,6 kg oleju rzepakowego rocznie.
- 1899 r. tuż obok twierdzy kołobrzeskiej powstała nowa stacja pilotów. Do narożnika stacji pilotów przylegała 25 m wieża latarni. Czerwone światło paliło się na wysokości 14 m nad poziomem morza i miało zasięg 8 mil morskich.
- 1904 r. zmieniono charakterystykę światła na przerywaną
- 1909 r. zastąpiono lekki budynek ryglowy masywnym z cegły. Wieża latarni nadal usytuowana była w południowo-zachodnim narożniku stacji. Przy okazji zmieniono zasilania światła z olejowego na gazowe. Światło znajdowało się na wysokości 25 m i miało zasięg 12 Mm.
- 1945 r. Latarnia została wysadzona przez wycofujących się niemieckich saperów.
- 18 marca tego samego roku port został zdobyty.
Na pobliskiej plaży odbyła się defilada i historyczne zaślubiny polskiego żołnierza z morzem.
- zaraz po zakończeniu działań wojennych na głównej platformie dawnej twierdzy Kołobrzeskiej ponownie wzniesiono latarnię.
- 1979 do 1981 r. remont i przebudowa latarni. Zmniejszono podstawę latareny, uzyskano dzięki temu więcej miejsca na tarasie widokowym. Wymieniono drewniane schody wewnątrz wieży na nowe, stalowe, zwiększono dzięki temu bezpieczeństwo zwiedzających latarnię.
Latarnia znajduje się u stóp falochronu osłaniającego wejście do portu. Z góry można podziwiać piękny widok na port, morze i park zdrojowy.
Latem latarnie można zwiedzać do późnego wieczora po za sezonem można ją również zwiedzać ale jest ona czynna krócej.
GĄSKI
Wysokość wieży: 49.8 m
Wysokość światła: 50.1 m n.p.m
Zasięg światła: 23.5 Mm (43.5 km)
Położenie geograficzne:
54o 14' 42'' N, 15o 52' 30'' E
HISTORIA
- 1876 r. rozpoczęto budowę latarni. Materiały do budowy transpotowano morzem i wyładowywano na wychodzącym prostopadle w morze specjalnie do tego wybudowanym pomoście. Budowę ukończono w 1877 r.
- 1878 r. 1 stycznia uruchomiono Latarni. W laternie, umieszczonej na szczycie wieży, zamontowano pierwotnie aparat Fresnela, w którym paliło się białe, stałe światło naftowe o zasięgu 18 Mm.
- 1927 r. zmieniona charakterystykę światła na przerywaną sygnał jaki wysyłała latarnia to litera U w alfabecie Morse'a w odstępach 12 sekundowych.
- 1948 r. po okresie wojny uruchomiono latarnie. Początkowo obsługiwali ją Rosjanie.
1951 r. przekazaną ją Polakom.
Zmieniono też charakterystykę światła, nadal była to litera "U" jednak czas błysów jest inny a cykl powtarza się co 15 sekund.
- w latach 50 naszego stulecia Latarni zaczęła zagrażać otaczająca z zewnątrz wilgoć i sól. Dlatego prowadzono konserwację obiektu stosując różnego rodzaju środki Hydrofobowe i z różnym skutkiem.
DOJAZD
Latarnia morska, oddalona od brzegu morskiego o około 112 m, położona jest niedaleko niewielkiej miejscowości Gąski, leżącej na Wybrzeżu Środkowym, przy drodze prowadzącej do szosy Ustronie Morskie - Mielno. Brzeg morski jest tutaj płaski, a pobliska plaża piaszczysta.
DARŁOWO
Wysokość wieży: 22 m
Wysokość światła: 19.7 m n.p.m
Zasięg światła: 15 Mm (27.8 km)
Położenie geograficzne: 54o 26' 30'' N, 16o 22' 54'' E
HISTORIA
- 1715 r. pierwsza wzmianka o latarni kiedy to zarządzono ustawienie świateł po obu stronach ujścia Wieprzy.
- 1885 r. wzniesiona została u nasady falochronu wschodniego nieduża stacja pilotów. Do budynku od strony południowej przylegała kwadratowa wieża na drugim piętrze znajdował się pokój dyżurnego pilota. Pilot miał za zadanie obserwować redę i obsługiwać latarnię wskazującą swoim światłem drogę do portu. Lampa wraz z soczewką IV klasy umieszczona była w oknie na wysokości 12,2 m. Świeciła ona światłem stałym, czerwonym, o zasięgu 6 Mm.
- 1899 r. wymieniono soczewkę w urządzeniu świetlnym, wstawiając o dwie klasy lepszą - cylindryczną, katadioptryczną
- 1904 r. zmieniono charakterystykę świateł na białe i przerywane.
- 1927 r. podwyższono wieżę o jeszcze jedną kondygnację nad którą zbudowano laternę ze stalową kopułą i otoczoną galeryjką. Wysokość latarni wynosiła teraz 22 m. W laternie umieszczono optykę pryzmatyczną, tarczową, złożoną z trzynastu segmentów. W optyce zamontowany został zmieniacz na dwie żarówki, każda po 1000 W. Budynek latarni dotrwał w takim stanie do czasów dzisiejszych.
- 1996 r. przeprowadzono modernizację sposobu zasilania źródła światła, zapewniając nieprzerwane świecenie latarni, nawet przy braku zasilania elektrycznego, na okres jednego tygodnia. Obecnie źródłem światła jest żarówka halogenowa o mocy 100 W umieszczona w automatycznym, sześcio-żarówkowym zmieniaczu. Nieprzerwane świecenie latarni zapewnione jest dzięki rezerwowemu, tzw. buforowemu, zasilaniu z baterii akumulatorów, które, w razie zaniku napięcia w sieci, automatycznie się włącza.
Latarnia morska w Darłowie, dzięki swojemu usytuowaniu, narażona jest na wyjątkowo niesprzyjające warunki atmosferyczne. W czasie sztormów, pomimo silnych umocnień falochronu, woda zalewa nieraz cały budynek, a zimą skute lodem są całe ściany północne. Dlatego też ścianę od strony morza, wykonaną, tak jak inne ściany, z cegły ceramicznej, w okresie późniejszym obmurowano dodatkową warstwą cegły i otynkowano dodatkowym tynkiem cementowo - wapiennym. Po tym wzmocnieniu łączna grubość ściany północnej wynosi 54 cm. Jednak działanie wody morskiej jest bardzo szkodliwe i mury uległy takiemu zawilgoceniu i zasoleniu, że konieczne było przeprowadzenie remontu kapitalnego. Obecnie latarnia jest udostępniona do zwiedzania. Na parterze można nabyć kartki pocztowe, literaturę i mapy u Latarnika.
DOJAZD
Chcąc dojechać do latarni morskiej, będąc już w Darłowie, należy kierować się w stronę Darłówka Wschodniego. Gdy już tam będziemy, musimy dotrzeć do mostu zwodzonego, a stamtąd iść wschodnim brzegiem Wieprzy w kierunku morza. U nasady falochronu zobaczymy przycupnięty czerwony budynek z białą wieżą i to właśnie będzie nasza latarnia morska. Można też dojść do niej z Darłówka Zachodniego, przechodząc przez most zwodzony, jeżeli akurat nie zostanie on rozsunięty, by przepuścić wpływające lub wypływające z portu łodzie.
JAROSŁAWIEC
Wysokość wieży: 33,3 m
Wysokość światła: 50,2 m n.p.m
Zasięg światła: 23 Mm (42 km)
Położenie geograficzne: 54o 32' 29'' N, 16o 32' 41'' E
HISTORIA
- 1820 r. pierwszy projekt wybudowania na najdalej wysuniętym w morze przylądku w okolicy Jarosławca drewnianej wieży o wysokości 16,3 m, na którą przy pomocy windy miała być podciągana lampa Argada.Projekt ten jednak nigdy nie został zrealizowany Następna propozycja przewidywała wybudowanie murowanego budynku o wysokości około 3,4 metra, na szczycie którego miała znajdować się w półokrągłej latemie optyka obrotowa, dająca światło przerywane o czasie świecenia 75 sekund i przerwie 45 sęk. W budynku miało się znaleźć dwuizbowe mieszkanie dla latarnika, a w podziemiach magazyn na olej wykorzystywany do lampy.
- 1830 r. na 30-metrowym wzgórzu oddalonym od morskiego brzegu około 400m, zakończono budowę latami według powyższego projektu. Budynek stawiał mistrz murarski ze Sławna - Widekowski, konstrukcje stalowe lampy wykonał mistrz kowalski Karol Winneg z Koszalina, a lustrzane szyby do oszklenia kopuły sprowadzono z manufaktury Schicker & Splittgerber. Urządzenie optyczne składało się z piętnastu lamp zasilanych olejem rzepakowym, z parabolicznymi lustrami i mechanizmem obrotowym. Okazało się jednak, że latarnia w takim kształcie jest za niska i niewidoczna od strony morza, gdyż zasłaniał ją las otaczający wieś. Mieszkańcy wsi nie chcieli zgodzić się na wycięcie lasu, a na podwyższenie latami nie pozwalali architekci ze względu na zbyt słabe mury.
- 1835 r. podjęto decyzję o budowie nowej latarni, która będzie odpowiednio spełniała swoje zadanie. Stary budynek powiększono, przeznaczając go na mieszkania latarników, a południowo - zachodnią ścianę budynku połączono z nowo wybudowaną wieżą. Na okrągłej wieży, wybudowanej z czerwonej cegły z wyraźnie zaznaczonymi, gzymsami, czterema kondygnacjami umieszczono latemę, do której przeniesiono optykę z poprzedniej latami. Wysokość nowej wieży wraz z latemą wynosiła 33,3 m a lampa zasilana była olejem rzepakowym. W takiej formie latarnia przetrwała do dzisiaj, zmianie tylko ulegało jedynie zasilanie lampy, najpierw acetylenowe a od 1908 roku elektryczne. Wtedy też zainstalowano w latami syrenę przeciwmgielną.
- w czasie drugiej wojny światowej budynek latami został poważnie zniszczony i nie można było jej uruchomić, zaraz po zakończeniu działań wojennych. Dopiero rok po wojnie zaczęła wskazywać swoim światłem właściwy kurs statkom, pływającym po wodach Bałtyku.
- 1957 r. latarnia w Jarosławcu wysyła w eter radiowy sygnał rozpoznawczy "JA" (wg alfabetu Morse'a).
- 1975 r. luty unowocześniono optykę latami wstawiając pracującą do dziś nowoczesną obrotową aparaturę typu AGA PRB-21 składającą się z czterech paneli z reflektorowymi żarówkami.
- 1996 r. Urząd Morski w Gdyni przeprowadził remont murów latami, uzupełniając braki cegieł gzymsów i ścian latami oraz pokrywając mury specjalną powłoką zabezpieczającą je przed szkodliwym działaniem czynników atmosferycznych.
- 1993.08.30. Zespół obiektów, na który składa się budynek latami morskiej i budynki gospodarcze, został wpisany do rejestru zabytków.
USTKA
Wysokość wieży: 19,5 m
Wysokość światła: 22,2 m n.p.m
Zasięg światła: 18 Mm (33 km)
Położenie geograficzne: 54o 35' 22'' N, 16o 51'
25'' E
HISTORIA
- 1871 r przy stacji pilotów postawiono maszt, na który wciągano olejową latarnię z aparaturą Fresnela. Latarnia świeciła światłem czerwonym na odległość około 6 mil morskich [Mm], a wysokość światła wynosiła 11,6 m nad poziomem morza
- 1892 r. zbudowano, z czerwonej licowanej cegły, nową stację pilotów z ośmiokątną wieżą przylegającą od zachodniej strony do budynku. Na szczycie wieży umieszczono w laternie optykę z nowocześniejszą soczewką, ale o tych samych parametrach co poprzednia.
- 1904 r zmieniono charakterystykę światła na białe, przerywane.Latarnia w takim kształcie przetrwała do dnia dzisiejszeg
- 1945 15 listopada ponowne uruchomienie latarni po zakończeniu II wojny światowej.
- 1947 r. l stycznia zmiana nazwy latarni z Postomino na Ustka.
Latarnia morska w Ustce stoi u nasady wschodniego falochronu osłaniającego wejście do portu, leżącego u ujścia rzeki Słupii do Bałtyku. Przez wieki Ustka była morskim oknem na świat Słupska, który w XIV wieku należał do Związku Miast Hanzeatyckich i odgrywał dużą rolę na Pomorzu. W 1831 roku Słupsk sprzedał port w Ustce Prusom i od tego czasu nastąpił planowy rozwój słupskiego portu, a szczególnie jego urządzeń portowych.
Budynek latami, podobnie jak neogotycki kościół z 1882 roku, stanowi jeden z niewielu ocalałych w Ustce po wojennych zawieruchach obiektów, wartych zwiedzania
CZŁOPINO
Wysokość wieży: 25,2 m
Wysokość światła: 75 m n.p.m
Zasięg światła: 21 Mm (39 km)
Położenie geograficzne: 54o 43' 12'' N, 17o 14' 37'' E
HISTORIA
- 1872 r. podjęto decyzję o budowie latarni na podstawie projektu opracowanego przez inż. E. Kummera. Położenie latami uniemożliwiało dostarczanie budulca drogą lądową i dlatego wybudowano specjalnie pomost, na którym rozładowywano potrzebne materiały budowlane, dostarczane przy pomocy barek Z tego powodu, budowa czołpińskiej latarni trwała aż trzy lata.
- 1875 r. 15 stycznia latarnia ożyła, rozświetlając kolejny fragment bałtyckiego wybrzeża. Początkowo, w laternie zainstalowano lampy olejowe, które zużywały około 3600 kg oleju mineralnego rocznie. W okresie międzywojennym zmieniono rodzaj zasilania, zastępując lampy olejowe lampami elektrycznymi. Obecnie urządzenie optyczne składa się z cylindrycznej, katodioptrycznej soczewki, złożonej z 43 szlifowanych kryształowych pierścieni pryzmatycznych i 1000-watowej żarówki, która załączana jest przez fotokomórkę. Soczewka jest duża, bo o wysokości 2750 mmm i średnicy wewnętrznej 1800 mm, a świecenie żarówki przerywane jest przez błyskacz.
- 1945 r. 7 grudnia ponownie rozbłysło światło latarni morskiej w Czołpinie i nieprzerwanie świeci do dnia dzisiejszego.
- 1994 r. latarnia została udostępniona do zwiedzania, dzięki czemu można z jej wieży podziwiać piękno roztaczającego się dookoła Słowińskiego Parku Narodowego a także podziwiać z góry leżące w pobliżu ruchome wydmy.
Latarnia morska Czołpino położona jest pomiędzy Łebą i Rowami na terenie Słowińskiego Parku Narodowego. Zbudowano ją między jeziorami Gardno i Łebsko około 1000 metrów od brzegu morskiego, na wysokiej 55-metrowej, najwyższej wydmie w grupie wydm nazywanej Baranki. Dom latarnika (obecnie opuszczony i ulegający dewastacji) wraz z zapleczem gospodarczym znajduje się u podnóża wydmy od strony lądu.
DOJAZD
Do latarni można dotrzeć idąc oznakowanym szlakiem od parkingu (około l km), znajdującego się na terenie Parku Narodowego, do którego dojeżdża się od strony Smołdzina.
STILO
Wysokość latarni: 33,4 m
Wysokość światła: 75 m n.p.m.
Zasięg światła:23,5 Mm (ok. 43,5 km)
położenie geograficzne:
54°47'12"szer.N, 17°44'02"dług.E
HISTORIA
- 1904-1906 wybudowanie latarni
- 1945 - 1948 obsługa latarni przez żołnierzy WOP-u i Marynarzy Marynarki Wojennej.
- 1975 r. zmieniono oświetlenie na żarówki reflektorowe umieszczone w panelach na obrotowym stole. Stary reflektor latarni z soczewką Fresnela stanowi obecnie eksponat muzeum latarnictwa w Rozewiu.
- 1992 r. udostępnienie latarni do zwiedzania
- 1997 r. remont elewacji
Latarnia pomalowana jest w trzy pasy czarny, biały i czerwony a kształt latarni to ścięty ostrosłup o podstawie szesnastokąta z zwieńczony okrągłą częścią z dwoma piętrami galerii i latareną przykrytą stożkowym dachem Dzięki temu jest bardzo charakterystyczna i łatwo rozpoznawalna. Do zwiedzania udostępniona jest jedynie część latarni jedynie do dolnej galerii. Pracuje tu kolejna kobieta Latarnik.
W 1972 roku na wysokości latarni przy sztormie o 12 stopniach w skali Beauforta wszedł na mieliznę duński statek który zaczął tonąć. Załoga latarni dzięki radiostacji powiadomiła o wypadku i wspomagał akcję ratowniczą.
DOJAZD
Latarnia położona jest na wzniesieniu około 1 km od brzegu morza w wsi Stilo (na niektórych mapach widnieje nazwa Osetnik). Dojechać tam najlepiej z Łeby w kierunku na Wicko po drodze trzeba skręcić w drogę do Sasina i dalej do Stilo.
ROZEWIE
Nowa latarnia
Wysokość wieży: 32,7 m
Wysokość światła: 83,2 m n.p.m.
Zasięg światła: 26 Mm (ok. 48,1 km)
Położenie geograficzne: 54°49'54"szer.N 18°20'20"dług.E
Stara latarnia
Wysokość wieży: ok. 21 m
Wysokość światła: ok. 72 m n.p.m
HISTORIA
Na przylądku Rozewie, najbardziej na północ wysuniętym krańcem Polski, od średniowiecza stawiano światła nawigacyjne.
- 1696 r. wydania szwedzka mapa - najstarszy dokument potwierdzającym istnienie rozewskiej latarni.
Pierwszym latarnikiem była legendarna córka szweckiego kapitana uratowana w tym miejscu przez rybaka. Od tamtego czasu ostrzegała żeglarzy rozpalanym na brzegu ogniskiem.
- 1822 15 listopada uruchomiona została pierwsza 16 m latarnia .
- 1875 r. w celu odróżnienia światła rozewskiej Latarni od latarni w Człopinie wybudowano 16 m drugą latarnie.
- 1877 r. zmodernizowano światło na starej latarni zmieniając ją lampą naftową
- 1910 roku zmodernizowaną nową latarnię i podwyższono o 5 m
- 1919 r. zaprzestano używać podwójnego oznaczenia Rozewia i starszą latarnie wyłączono
- 1945 r. umiejscowiono nadajnik i oprócz sygnału świetlnego nadaje sygnał RO wg alfabetu Morse'a
- 1972 r. decyzja Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o wpisie do rejestru zabytków.
- 1978 r. podwyższono latarnię o 8 m ponieważ rosnące drzewa zaczęły zasłaniać światło. Wymieniono także reflektor na dwa panele zawierające po 20 reflektorów halogenowych na obrotowym stole.
- 1994 r. zamontowano stację referencyjną GPS pozwalającą określić pozycję w jej pobliżu z dokładnością do 5-10 metrów
Obecnie w latarni mieści się muzeum latarnictwa. W muzeum znajduje się stary reflektor latarni Stilo z soczewką Fresnela, światła nawigacyjne i modele dawnych latarń począwszy od storożytnej latarni na wyspie Faros.
Na ścianie wieży wisi tablica upamiętniająca Leona Wzorka, latarnika który we wrześniu 1939 pozostał na posterunku mimo nadchodzących Niemców. 11 września został przez Niemców aresztowany i rozstrzelany w Piaśnicy.
W sąsiednim budynku z ceglanym kominem mieści się stara elektrownia z lokomobilą stałą, niestety nieudostępniana zwiedzającym, a w pobliżu latarni rozmieszczone są znaki nawigacyjne.
Dojazd
Około 3 km drogą z Jastrzębiej Góry do Władysławowa. Koło latarni jest parking na przy którym można zostawić auto.
JASTARNIA
Wysokość wieży: 13,3 m
Wysokość światła 22,0 m n .p.m.
DOJAZD
Jastarnia znajduje się na Półwyspie Helskim w odległości 14 km od Helu. Droga wiodąca do jastarni jest jedyną drogą łaczącą półwysep z Władysławowem. W Jastarni należy kierować się w kierunku plaży. Tuż za torami kolejowymi w nadmorskim lasku należy wypatrywać latarnię.
ZWIEDZANIE
Niestety latarnia nie jest udostępniona do zwiedzania. Można ją natomiast obejrzeć z zewnątrz.
LATARNIA NA HELU
wysokość wieży: 41,5 m
Wysokość światła:38,5 m
zasięg światła:18 Mm (ok.36 km)
Położenie geograficzne:
HISTORIA
Pierwszym Helskim światłem wskazującym drogę do zatoki gdańskiej były płomienie ogni. Jak donoszą źródła historyczne, takie ognie palono na wieży kościoła, w czasach Jana III Sobieskiego - był to żelazny kosz podwieszony na specjalnym żurawiu tzw. garneke wulkana.
1826 r. wybudowano pierwszą latarnia morską. Zrobiona z cegły o okrągłej konstrukcji i miała 42 m wysokosci
- 1910 r. 8 grudnia miał miejsce wypadek w którym ginie latarnik May. Przy oddawaniu strzału z armaty używanej jako sygnał mgłowy dochodzi do eksplozji w efekcie czego wyleciało w powietrze całe stanowisko strzelnicze oraz magazyn amunicji.
Ciało latarnika znaleziono 40 metrów do stacji.
- 1911 r. zainstalowano mechaniczną syrenę, która zastąpiła armaty sygnałowe.
- 1939 r. 19 września latarnia zostaje wysadzona przez polskich saperów. Gdyż ułatwia namierzanie niemieckiej artylerii ostrzeliwujacej Hel.
- 1942 r. mieszkańcy Helu sami ją odbudowali. Latarnia ma ośmiokątny kształt, kolor czerwono brunatny a górę wieńczy galeria ze stożkowym dachem. Na dachu znajduje się antena radarowa. ....
- 1999 r. Stowarzyszenie "Przyjaciele Helu" wmurowało w ścianę latarni tablicę, upamiętniającą wizytę Marszałka Józefa Piłsudzkiego w dniu 1 lipca 1928 roku.
GÓRA SZWEDÓW
HISTORIA
- 1936 r. latarnia zastępuje latarnię w Jastarni Bór.
konstrukcję stanowi stalowa wieża na której umieszczono oświetlenie elektryczne.
Nazwa wzniesienia powstała prawdopodobnie po tym jak 4 września 1628 r. dwa szwedzkie okręty "Akil-les" i "Christina" weszły w tym rejonie podczas sztormu na mieliznę.
Ponoć sama górka powstała dzięki obrońcom wybrzeża którzy usypali szaniec obronny.
Latarnia to 17-metrowa wieża stalowa o ażurowej konstrukcji. Okrągła galerią, zakończona jest kopulastym daszkiem.
Obsługa latarni należała do obowiązków załogi helskiej latarni.
Latarnia nie była bezpośrednio dozorowana. Przez to też nie można było całkowicie na niej polegać - szczególnie zimą.
Z powodu braku dozoru latarnia uległa dewastacji. W 1990 r. latarnia została wyłączona
ZWIEDZANIE
Latarnia nie jest udostępniona do zwiedzania. Były nawet plany jej rozbiórki. Obecnie może być jedynie celem plażowej wycieczki. Ale podziwianie widoków z góry odradzamy.
LATARNIA JASTARNIA - BÓR
Istaniała w latach 1872-1936 mniej więcej na wysokości nie istniejacego już przystanku PKP Bór. Zastąpiła ją latarnia morska Góra Szwedów
LATARNIA W KRYNICY MORSKIEJ
wysokość światła- 53 m,
wysokość wieży - 27 m,
zasięg - 19.5 Mm (ok.36 km)
Położenie geograficzne - 54°23'13'' szer.N, 19°27'12'' dług.E
HISTORIA
- 1895 r. 1 maja wybudowanie latarni morskiej w Krynicy.
Do budowy latarni uzyto najlepszych materiałów (cegłę licówkę i granit na cokół i gzyms) Wykonaną w Gdańsku Latarenę, zaopatrzono w urządzenia optyczne wykonane w Berlinie.
- 1945 r. wycowujące się oddziały niemieckie wysadziły latarnię w powietrze.
- 1948 r. na dachu domu wczasowego powstała nowa prowizoryczna latarnia.
- 1951 r. ukończono budowę nowej latarni morskiej, wzniesionej tuż obok ruin starej. Wieża pomalowana jest na czerwony kolor a laterna na biało.
Latarnia jest udostępniona do zwiedzania.
DOJAZD
WISŁOUJŚCIE
wysokość wieży:
wysokość światła:
zasięg światła:
położenie geograficzne:
HISTORIA
IX pierwsze wzmianki dotyczące istnienia
Wisłoujścia pochodzą z relacji skandynawskiego żeglarza, który przepływał tędy zmierzając do pruskiego Truso. Jedna z hipotez podaje że już wtedy nocami płonęły ogniska na brzegu wskazując drogę żeglarzom.
- 1482 r. umieszczenie latarni w twierdzy wybudowanej wcześniej przez krzyżaków. Wieża miała wysokość 60 stóp. Na szczycie wieży umieszczono platformę wieczorami rozpalano tu ogień.
- 1577r. zniszczenie wieży latarni przez artylerię Batorego.
Została jednak szybko odbudowana a nawet podwyższona. Szczyt zwieńczono hełmem i zainstalowano nowe światło, którego źródłem były cztery lampy oliwne z reflektorami wykonanymi z polerowanego mosiądzu.
- 1709 r. wybuchł pożar który strawił hełm latarni -
- 1721 r. odbudowa hełmu latarni.
- 1758 r. zakończono eksploatację latarni
ZWIEDZANIE
Obecnie trwają prace remontowe twierdzy dzięki środkom pieniężnym przekazanym w ramach programu World Monument Watch (Światowego Programu Ochrony Zabytków).
30 maja 2004 r. zakończono pierwszy etap prac remontowych w Twierdzy Wisłoujście. Jak na razie odrestaurowano kilka pomieszczeń tzw. Wieńca, czyli ciągu domków oficerskich i Domu Komendanta. Niestety zwiedzanie twierdzy dalej nie jest możliwe ze względu na dalsze prace. Ale może wkrótce....
GDAŃSK NOWY PORT
HISTORIA
- 1758 r. wybudowano w Nowym Porcie nowe latarnie, które działały na zasadzie nabieżnikowej tj. pokrycie się obu ich świateł wskazywało statkom linię wejścia do portu. Górne światło znajdowało się na murowanej wieży o średnicy 10 m i wysokości 20 m - był to stalowy żuraw, na końcu którego wisiał stalowy kosz z płonącym węglem. Dolne światło pochodziło z drewnianego żurawia z zawieszonym koszem. Odległość między światłami wynosiła 78 m.
- 1819 r. wyposażono ją w światło gazowe (druga na świecie) , a - 1887 r. wymieniono oświetlenie na elektryczne. Latarnia jest pierwszą na Bałtyku wyposażoną w światło elektryczne.
- 1896 r. rozebrano latarnię. Na pamiątkę po niej nazwano ulicę Bliesenstrasse, niestety po wojnie przemianowano ją na ul. Wysoką.
- 1894 r. na wzgórzu Pilotów w Nowym Porcie stanęła nowa latarnia.
Wysokość wieży wynosi 27,3 m. Za wzór Latarni Posłużyła nieistniejąca już latarnia w Cleveland (USA).
Latarnia była zasilaną przez akumulatory które w ciągu dnia ładowane były przez generator, napędzany za pomocą maszyny parowej.
Na jej szczycie umieszczono maszt z tzw. kulą czasu, która umożliwiała dokładne ustawienie chronometrów okrętowych.
Światło latarni widoczne było z odległości 24 km.
Na początku układ optyczny składał się z żarówki, umieszczonej przed metalowym reflektorem. Później był wielokrotnie zmieniany,tuż ostatnim źródłem światła była soczewka bębnowa z 1000-watową żarówką.
- 1984 r. w związku z oddaniem nowej latarni w Porcie Północnym została wyłączona
- 1986 r. została wpisana do rejestru zabytków.
ZWIEDZANIE
W 2004 roku latarnia została otwarta dla zwiedzających.
Miejmy nadzieję że już niedługo będziemy mogli zamieścić więcej informacji o możliwości jej odwiedzenia.
WESTERPLATTE
HISTORIA
- 1824-1838 w celu ochrony kanałów portowych przed zapiaszczeniem wykonnano szereg prac mających na celu utrzymanie i rozbudowę falochronów w tym częsci wschodniej.
- 1843 r. na falochronie wschodnim usytuowano małą latarnię morską. Wykonana z żelaza wskazywała i dalej wskazuje właściwą drogę do Kanału Portowego.
GDAŃSK PORT PÓŁNOCNY
Wysokość wieży 61 m
zasięg światła - ok. 46 km
HISTORIA
- 1984 r. 18 czerwca uroczyste otwarcie nowej latarni w Porcie Północnym.
Latarnia jest obecnie najnowocześniejszym obiektem tego typu w naszym Kraju.
Żelbetowy konstrukcja zwieńczona jest kwadratową galerią. Latarnia jest wyposażona w windę dzięki której nie ma już mozolnej wspinaczki po schodach.
Źródłem światła są lampy reflektorowe, umieszczone w panelach na obrotowym stole, włączane i wyłączane automatycznie przez reflektor mgłowy lub fotowyłącznik zmierzchowy.
ZWIEDZANIE
Niestety latarnia nie jest udostępniona do zwiedzania.
|